86/8/9

 

گزارش دومین روز از هفته مستند 6+25 در خانه سینما

در نخستین جلسه از دومین روز هفته فیلم مستند(8 آبان 86) ، فیلم های « طعم خورشید» (عباس امینی) ، « وانامی» ( مهدی پریزاد) ، « حیات وحش ایلام» (فتح الله امیری) و « حیات وحش ایران» (مانی میرصادقی) به نمایش گذاشته شد که به دلیل غیبت سازندگان برخی َآثار ، فقط فیلم های « حیات وحش ایلام» و « طعم خورشید» مورد بررسی و نقد قرار گرفت.

در این بخش که پیروز کلانتری ( مستند ساز و منتقد) اجرای آن را برعهده داشت فتح الله امیری ، کارگردان فیلم مستند « حیات وحش ایلام» با اشاره به این که برای ساخت این فیلم بیش از صد و ده روز زمان صرف کرده و اغلب از بودجه و امکانات شخصی خود بهره برده گفت: « برای ضبط تصویر از برخی حیوانات این منطقه ، روزها و شب های فراوانی صرف کردم. حتی یک بار در معرض گرسنگی و تشنگی خطر مرگ را نیز تجربه کردم . با این وجود از تصمیم خود منصرف نشدم و هر طور شده فیلم را ساختم.»

وی که پیش از این « حیات وحش ایلام» را به عنوان پایان نامه تحصیلی خود ارائه کرده افزود: « چند شب به طور مداوم سرپا ایستادم و سرانجام ، گرگی که دنبالش بودم زمانی آمد که زانوهای من دیگر توان ایستادگی نداشت.»

این کارگردان سینمای مستند همچنین گفت: « برای ساخت مستندهایی درباره حیات وحش ، بودجه کافی و سپس صرف زمان و انرژی کافی حرف اول را می زند.»

عباس امینی ، دیگر کارگردان شرکت کننده در این نشست که برای توضیح درباره فیلمش (طعم خورشید) به جلسه آمده بود نیز گفت: «در سفرهایی که به استان خوزستان و منطقه هفت تپه داشتم مزارع نیشکر را دیدم و بعد از مدتی به دلیل مشکلاتی که سر راه ایده اولم بود تصمیم گرفتم از کارگرانی که در این مزارع کار می کنند فیلم بسازم.»

وی گفت: « برای ساخت این فیلم ، کارگران ، همکاری فوق العاده ای با من داشتند که در برخی موارد حتی برای خودم باورکردنی نبود.»

از جمله فیلم هایی که در بخش بعدی به نمایش درآمدند می توان به فیلم های « مشترک مورد نظر در دسترس نیست» ( رخشان بنی اعتماد) ، « نواهای گم شده» ( علی رضا قاسم خان) و «لیلی کجاست؟» (محمد شیروانی) اشاره کرد.
احمد طالبی نژاد که در سمت منتقد ، اجرای جلسه را نیز برعهده داشت در ابتدای این بخش با اشاره به اهمیت و تنوع موج تازه ای که توسط برخی فیلمسازان جوان درباره ساخت مستندهایی با موضوع موسیقی و استادان این رشته به راه افتاده گفت: « اهمیت ساخته شدن چنین آثاری از آن روست که با وجود گذشت سال ها هنوز تکلیف موسیقی در کشور ما روشن نیست.»

وی فیلم « نواهای گمشده» (علی رضا قاسم خان) که به یافتن ریشه های مشترک میان موسیقی و تاریخ کهن ایران زمین می پردازد را یک مستند شاعرانه توصیف کرد و گفت: « در این گونه فیلم ها گفتار متن چندان توضیح دهنده نیست.»
علی رضا قاسم خان نیز که پس از دو سال تلاش روی فیلمش ، سرانجام آن را برای نمایش آماده کرده گفت: « علاقه من به ساخت فیلم های مستند بیش تر از آن روست که دوست دارم پژوهش هایم را به فیلم تبدیل کنم تا مخاطبان و تماشاگران بیشتری داشته باشد.»

وی با اشاره به اشیایی که در فیلم « نواهای گمشده» برای اولین بار به نمایش گذاشته شده اند ، آنان را شامل قدیمی ترین دوره تاریخ تا دوران ساسانی معرفی کرد و افزود: « قصدم این بود که بگویم این اشیا چگونه می توانند در شرایط امروز خود را به ما معرفی کنند.»

قاسم خان توضیح داد: « سعی کردم گذشت زمان را بر این آثار نشان بدهم و نشان بدهم که مواجهه و دیدار با این آثار ، در هر دیدار با دفعه قبل تفاوت بسیاری دارد.»
این مستندساز با اشاره به این که برای تصویربرداری از این اشیاء که در موزه ملی ایران نگهداری می شوند ، بیش از یک سال و نیم زمان صرف کرده گفت: « از استاد حسین علیزاده خواهش کردم تا بدون آن که از وجود این اشیا باخبر باشد ، همراه با گروه سازنده این فیلم به محل موزه بیاید و احساسش را در لمس و برخورد با آن ها بگوید.»
وی افزود: « بسیاری از حرف ها و ایده هایی که در فیلم دیده می شود ایده ها و حرف های استاد علیزاده است و من اصلاً به آن فکر نکرده بودم.»

بخش دیگر این نشست که پس از نمایش مستند « لیلی کجاست؟» ( به کارگردانی محمد شیروانی) برگزار شد اختصاص به بررسی این فیلم داشت.
محمد شیروانی که به گفته خودش این فیلم را به توصیه یونسکو و برای معرفی محمدرضا درویشی ( آهنگساز) در جریان مراسم جایزه جهانی موسیقی اقوام ساخته گفت « ساخت این فیلم تنها چند روز پیش از سال تحویل دو سال قبل به من پیشنهاد شد و به دلیل عجله ای که برای رساندن فیلم به یونسکو وجود داشت تا پایان فروردین همان سال آماده نمایش شد.»

وی افزود: « قرار بود این فیلم از پایانی باز برخوردار باشد تا در وقت مقتضی با افزودن گفت و گوها با برخی افراد ( نظیر استاد شجریان و استاد حسین علیزاده) آن را تکمیل کنم ؛ اتفاقی که متاسفانه تا امروز به دلیل گرفتاری ها انجام نشده است.»

شیروانی همچنین توضیح داد: « متاسفانه محمدرضا درویشی در طول سی سال گذشته از امکانات مالی مناسبی برای تحقیق برخوردار نبوده. به همین دلیل از حجم انبوه تحقیق گسترده او نسبت به موسیقی نواحی مختلف ایران تنها در هفت سال گذشته تصاویر پراکنده ای وجود دارد و تنها عکس های موجود از سفرهای متعدد و فراوان او به نواحی مختلف ، مربوط به حدود پانزده سال پیش است.»
احمد طالبی نژاد نیز با اشاره به فصلی که این آهنگساز سرشناس کشورمان را در ترافیک و در میان انبوهی از نورها و صداهای مختلف نشان می دهد گفت: « این سرنوشت محتوم همه هنرمندان است که حتی در میان جمع و در شلوغی ها احساس تنهایی می کنند.»

به اعتقاد او تنهایی هنرمندی از جنس محمدرضا درویشی در فیلم « لیلی کجاست؟» به خوبی به نمایش گذاشته شده است.

گفتنی است هفته‌ی مستند 6+25 از 7 تا 11 آبان در خانه سینما برگزار می‌شود و به نمایش مستندهای منتخب جشن خانه سینما و 6 فیلم مستند از چند سینماگر برجسته ایرانی اختصاص دارد.

برای آگاهی از جدول نمایش فیلم‌ها و دریافت بروشور هفته فیلم، می‌توانید به صفحه ویژه مستند 6+25 روی همین سایت مراجعه نمایید.

گزارش از امید نجوان